Home Introductie Werkwijze Persoonsgerichte klachten Probleemgerichte klachten Technieken Thematisch zoeken De therapeut Registratie Tarief Contact & Route Verantwoording & Leestips

Overtuigingen


Gevoelens en stemmingen veranderen herhaaldelijk in de loop van de dag door het contact met anderen en onder invloed van gebeurtenissen en omstandigheden. Je schommelingen in stemming en gedrag zijn in hoge mate het resultaat van hoe je denkt. Diepergewortelde denkgewoonten, attitudes, ontwikkelen zich tot gevoelens, die veel beperkender zijn dan vluchtige gevoelens die komen en weer verdwijnen. Achter positief of negatief ingesteld zijn zit meestal een levenshouding, ook wel attitude genoemd. Zoals ook aan optimistisch of pessimistisch zijn meestal een attitude ten grondslag ligt. Een attitudeverandering van pessimistisch naar optimistisch kan een spectaculaire verandering geven in het uiteindelijke resultaat van hoe je 'in het leven staat.' Het omgekeerde geldt in dit geval ook.

Onderzoek hiernaar bij optimistisch en pessimistisch ingestelde verkopers toonde aan dat een positieve attitude de verkoopcijfers deed stijgen, terwijl een pessimistische leidde tot een daling. Bovendien bleek het effect zich door de tijd heen te vergroten. Veel langer en sterker inwerkend dan kortstondige gevoelens, of zelfs attitudes, zijn echter je op een dieper denkniveau liggende overtuigingen. Qua potentie om je te kunnen beÔnvloeden is er dus een gelaagdheid van vluchtige gevoelens via attituden naar overtuigingen.

Deze laatste zijn van doorslaggevend belang als je iets wilt bereiken. Ze zijn bepalend voor je zgn. zelfbeeld (hoe zie je jezelf) en voor wat je van jezelf vindt. Ze vormen het script voor de film van je leven. Je kan oefenen wat en zoveel je wilt, maar het effekt zal gering zijn als je diep van binnen een negatieve overtuiging hebt over jezelf in relatie met waar je naar streeft. Omgekeerd is met een positeve overtuiging (waarin je in zo 'n geval automatisch gelooft) mentale training nauwelijks nodig, en training in de zin van aan te leren vaardigheden verloopt veel soepeler.

Overtuigingen zijn ontstaan door blootstelling aan de omgevingsfactoren in de jaren dat je werd gevormd door de invloed van ouders, docenten, mentoren en andere opvoeders, of van rolmodellen zoals toonaangevende sporters, acteurs of mensen uit de showbusiness. Alles wat zo tot onderdeel is gemaakt van je systeem van overtuigingen heeft invloed op wie je nu bent. Dus ook door studie en ervaring opgedane kennis kunnen je overtuigingen worden bijgesteld.

Overtuigingen houden voortdurend de van buitenaf komende boodschappen (of die binnen in je in de vorm van zelfkritiek op je denken) tegen het licht. Ze werken als filters voor je waarneming van de wereld om je heen.

Het woord overtuiging kan gemakkelijk de associatie oproepen met geloofsovertuiging. En inderdaad, in feite werkt een overtuiging als richtlijn in je leven als een soort geloof, het geeft houvast en je laat je er met een zekere gepassioneerdheid door leiden, wat ook tot uiting komt in een uitspraak als 'ik ben er heilig van overtuigd, dat......etc.' Als je gelooft dat iets waar is, stem je daar op af met zo 'n vanzelfsprekendheid dat alles in je gemobiliseerd wordt om het ook waar te laten zijn (het idee van de self-fullfilling prophecy). Uit placebo-onderzoek blijkt in dit verband dat medicijnen strikt genomen niet altijd nodig zijn om te kunnen genezen, maar geloven in het herstel (synoniem met 'overtuigd zijn van' en 'zonder meer verwachten') komt wel altijd naar voren als doorslaggevende factor.

Het is dus van belang om te weten welke overtuigingen je energie geven en welke je juist veel energie kosten. Een beperkende overtuiging is een gedachte die steeds terugkeert en die (inderdaad) als een geloofsuitspraak de verwezenlijking van je wens belemmert. Gemakkelijk te herkennen aan het woordje 'omdat', zo van: 'Dat kan ik niet, omdat.......' met een grote autosuggestieve werking. Op dit diepe niveau van overtuigingen vastgelegde aannamen zijn bepalend voor hoe je je gedraagt en voelt en hoe je uiteindelijk presteert.

Dit is heel duidelijk te zien bij kinderen. Wanneer die van zichzelf vinden dat zij ergens goed in zijn, dan leveren ze ook werkelijk betere prestaties. Ze duiken er, niet gehinderd door enig gevoel van twijfel, vol enthousiasme in. Een incidenteel iets mindere prestatie heeft nauwelijks impact (dooft meteen uit) door het dragende vangzeil van het 'geloof'' in eigen kunnen. Elke betere prestatie wordt als vanzelfsprekend ervaren en bevestigt slechts wat ze al 'weten' over zichzelf.

Het mechanisme wat bij kinderen vaak zo duidelijk te zien is, werkt door in elke levensfase. Je zult letterlijk nooit iets van belang kunnen bereiken als je overtuigingen niet overeenkomen met waar je naar streeft of wat je zegt te willen. Je handelt naar wat je denkt, als weergave van de stemming waarin je verkeert en van dat waarin je gelooft. Letterlijk naar zoals Vergilius het omschreef: "Ze kunnen het omdat ze denken dat ze het kunnen." Je hersenen reageren op wat er vanuit je overtuiging op overgedragen wordt. Overtuigingen lijken directe commando 's te leveren aan je zenuwstelsel. Samen met je gevoelens regelen ze alles wat je doet, maar op diepergelegen niveau en consequenter.

NLP is uitstekend geschikt om overtuigingen zonodig bij te stellen.. Met NLP kun je nieuwe overtuigingen maken en oude, als ze je hinderen, wegdoen. Je hoeft niet door vroege indrukken geprogrammeerd te zijn voor de rest van je leven. Al leert de praktijk wel, dat velen zichzelf beleven, alsof dat wel zo is. Je hersenen, waarmee je je ervaringen oproept en tot leven brengt, zijn leerbaar; je kunt ze aansturen. Die keuzemogelijkheid heb je als mens.

Spontaan gebeurt het ook iedereen wel eens dat overtuigingen bijgesteld of aangepast worden. Ga maar na: een mening over jezelf, iets waar je vroeger in geloofde, maar nu niet meer. Je kunt als mens dus je overtuigingen veranderen als je dat nodig vindt (of het gebeurt min of meer vanzelf). Dat kan te maken hebben met je leefsituatie, die je dwingt tot ander inzicht of het gebeurt onder invloed van reflexie op wat je zelf tot stand bracht. Neurologisch gezien betekent het slechts dat je dingen intern anders bent gaan representeren. Dat schept andere patronen van neurale verbindingen als wegen in je brein. Je gaat dus (om deze beeldspraak aan te houden) andere en spannend nieuwe wegen gebruiken in plaats van de oude uitgesleten paden.

Iedereen beschikt over een uitgebreid scala van ideeŽn over eigen kunnen (en ook) 'niet-kunnen'. Het kan lonend zijn na te gaan welke overtuigingen daaraan ten grondslag liggen, om te zien welke je ondermijnen en welke steunend zijn voor je. Als je die uit de eerste categorie wilt vervangen door die uit de tweede is het van belang heel specifiek te zijn met het selecteren van juist die ideeŽn die invloed hebben op wat je wilt bereiken.

Overtuigingen kunnen je visie op de je omringende wereld verhelderen, het maakt alles zo lekker duidelijk voor je. Tegelijkertijd ook is er het aspect van een verengende werking, ze kunnen maken dat je dingen niet meer anders kunt zien dan je ze nu ziet. Ze kleuren in hoge mate je waarneming en ze zijn er erg goed in zichzelf te handhaven. Dat kan verstarrend werken. Zonder kennis van NLP kunnen overtuigingen heel hardnekkig zijn en je belemmeren zonder dat je zelf beseft hoe dat komt. Dat gevoel van belemmering kan zo verstikkend zijn, dat je er door in een crisissituatie terecht komt.

Overtuigingen kunnen zijn als innerlijke stemmen met een interfererend karakter, alsof het personen zijn. Ze zijn goed in het verbergen van alle feiten die een bedreiging voor ze vormen en in het benadrukken van feiten waardoor ze worden gerechtvaardigd en bekrachtigd. Als je wordt uitgedaagd na te denken over wie je denkt te zijn en waarop je leven is gebaseerd heb je waarschijnlijk net als iedereen je blinde vlek. Dat is heel normaal en al helemaal niet verwijtbaar. Je kan wel leren er meer zicht op te krijgen wat efficiŽntieverhogend werkt



PsychoConsult is gevestigd in Oud-Beijerland (Hoeksche Waard) in de Provincie Zuid-Holland dichtbij Rotterdam, Spijkenisse, Rhoon, Hoogvliet, Schiedam en Vlaardingen. Een goede keus als het gaat om gedragsproblemen - cognitieve therapie - opvoedingsproblemen - psycho-energetische therapie - concentratiestoornissen - cliŽntgerichte psychotherapie - onbegrepen klachten - EMDR - persoonlijk potentieel - RET - gesprekstherapie - hooggevoeligheid.